NGƯỜI BỎ GẦN TRĂM TỈ ĐỒNG XÂY CẦU TẶNG NHÂN DÂN THÀNH PHỐ

Sự kiện ông Tạ Quyết Thắng, Tổng giám đốc Công ty TNHH Sơn Trường tự bỏ tiền túi ra gần trăm tỉ xây cây cầu qua sông Tam Bạc tặng nhân dân thành phố làm xôn xao dư luận Hải Phòng và cả nước thời gian qua.

Tuy nhiên, những kỷ lục mà nó tạo ra mới gây kinh ngạc cho nhiều người.

Cầu Tam Bạc - Hải Phòng.

Thế giới làm được, sao mình không làm được!

Đây là cây cầu bê tông cốt thép, mặt đường bê tông nhựa, chiều dài 136m, rộng 26,4m, trong đó lòng đường rộng 10m, hè mỗi bên 8,2m, trọng tải 18 tấn, được đầu tư đồng bộ hệ thống cây xanh, điện chiếu sáng mỹ thuật cao và tự động hóa.

Một cây cầu như thế thời gian thi công thường phải tính bằng năm. Nhưng điều kỳ diệu đã xảy ra ở đây. Công ty Sơn Trường đã hoàn thành xây dựng nó trong thời gian thật khó tưởng tượng, chỉ vỏn vẹn có 50 ngày! Ngày thông xe, trước sự chứng kiến của chính quyền và cơ quan thẩm định kỹ thuật, cùng lúc 6 chiếc xe tải trọng 50 tấn đã lưu thông ngược chiều nhau trên hai làn đường qua cầu.

Ông Tạ Quyết Thắng - TGĐ Cty TNHH Sơn Trường tâm sự: “Thực ra, chúng tôi đã thi công rất nhiều công trình trong nước do các nhà đầu tư nước ngoài làm chủ đầu tư, nhất là các công trình do công ty của Mỹ làm tư vấn. Tôi rất ấn tượng với cách thi công mới của họ và thắc mắc: Tại sao Việt Nam mình không làm theo cách này để rút ngắn tiến độ và tiết kiệm chi phí?

Qua nhiều năm trăn trở, đến khi Hải Phòng muốn xây dựng một cây cầu, chúng tôi nhận thấy đây là dịp tốt để thực hiện ý tưởng nung nấu lâu nay của mình nhưng chưa có cơ hội thực hiện. Bởi vì trước nay chúng tôi chỉ là nhà thầu, phải làm theo các phương án thiết kế định sẵn, không thể làm theo phương án thiết kế nào khác. Nhưng đến cây cầu này, chúng tôi là chủ đầu tư nên có thể thực hiện ý tưởng của mình qua các giải pháp thiết kế, thi công.

Chúng tôi muốn khẳng định, Việt Nam hoàn toàn có thể thi công được theo cách mới này, điều mà trên thế giới người ta đã làm rất nhiều. Theo tôi, khó khăn lớn nhất của giải pháp này là kỹ thuật kiểu mới về mặt thiết kế kết cấu, giải pháp thi công. Điều này, anh em kỹ sư của Sơn Trường đã làm được.

Chúng tôi đã đúc sẵn các kết cấu bê tông tại nhà máy và tổ chức thi công. Thi công là khâu đơn giản nhất

trong các công đoạn làm cầu này. Nếu việc đúc sẵn kết cấu, đóng nền cóc chuẩn xác thì việc thi công lắp ráp khá đơn giản”.

Dai gia chi gan tram ty xay cau Tam Bac tang nguoi dan Hai Phong la ai? - Anh 2

Đoàn xe tải trọng 50 tấn qua cầu trong ngày thông xe kỹ thuật

Ông Tạ Quyết Thắng khẳng định: Công nghệ làm cầu mới này hoàn toàn có thể áp dụng cho tất cả quy mô các loại cầu, kể cả với những dự án lớn như cảng Lạch Huyện hay cầu Tân Vũ... Tuy nhiên, tùy theo yêu cầu về công năng của mỗi cầu mà sẽ có những phần được thiết kế khác biệt. Nhưng về cơ bản vẫn là cách thiết kế và thi công như cây cầu này. Nếu theo cách làm cây cầu này thì cầu Tân Vũ dài 10km ra đảo Cát Hải sẽ có chi phí thấp hơn rất nhiều so với con số 12.000 tỷ như hiện tại.

Trăn trở về đồng vốn đầu tư

“Cây cầu trăm tỉ” chỉ là cách nói cửa miệng. Thực ra tổng chi phí để làm cây cầu này chỉ hết 78 tỉ đồng, theo con số quyết toán của doanh nghiệp.

Sở dĩ gọi “cầu trăm tỉ” có lẽ là bởi trước đây, thành phố cũng đã có kế hoạch xây một cây cầu qua đoạn sông này. Theo thiết kế, cây cầu này sẽ rộng 6m, dài khoảng trên 50m, trị giá 88 tỷ. Và đây chỉ là cây cầu dành cho xe máy, xe thô sơ và người đi bộ. Thế thì cây cầu dành cho xe tải nặng đi qua tất nhiên phải từ trăm tỉ trở lên.

Làm cách nào để chống lãng phí, thất thoát, lợi ích nhóm trong xây dựng cầu? Đó là câu hỏi, cũng chính là nỗi ưu tư của doanh nhân Tạ Quyết Thắng. Ông cho rằng, trước hết phải tiết kiệm ngay từ ý tưởng thiết kế hợp lý cho mỗi cây cầu. Độ cao tĩnh không phải tính toán thật chặt chẽ. Giải pháp thiết kế, thi công phải tiên tiến. Nhà tư vấn phải coi mỗi đồng vốn nhà đầu tư bỏ ra như chính tiền túi của mình vậy. Đấy là những đồng tiền mồ hôi, nước mắt của nhân dân lao động.

Ông Thắng cũng băn khoăn, hiện nay đồng vốn ODA đang bị lạm dụng thái quá. Thực ra đầu tư từ nguồn vốn ODA là cách đầu tư rất đắt đỏ do tư vấn nước ngoài thực hiện theo ý chí của người cho vay. Sau này chính con cháu chúng ta sẽ phải chịu gánh nặng trả nợ do cha ông đã vay mượn nước ngoài quá nhiều. Ông cho rằng, cần khai thác tốt nguồn vốn trong nước, trong dân, trong doanh nghiệp nội để đầu tư xây dựng hạ tầng cho đất nước.

Lòng tốt cũng bị nghi ngờ

Ít ai biết được, doanh nhân Tạ Quyết Thắng còn có tên gọi là Thắng “rau” bởi ông vốn xuất thân từ nghề trồng rau. Ông từng là một Chủ nhiệm Hợp tác xã rau nổi tiếng ở huyện An Dương, chuyên xuất khẩu rau xanh sang Liên Xô cũ và các nước Đông Âu. Rồi ông trở thành một Trưởng phòng Nông nghiệp trẻ nhất thời ấy của Hải Phòng.

Sau khi Luật doanh nghiệp ra đời, vốn là người năng động, ông Thắng đã dũng cảm “từ quan” để mở công ty riêng. Công ty ông là một trong 6 doanh nghiệp tư nhân đầu tiên của thành phố hải Phòng. Rồi Công ty Sơn Trường gặt hái thành công trong lĩnh vực xây dựng cơ bản, nhất là đầu tư sản xuất cọc bê-tông và trở thành một nhà thầu có tiếng thi công các cảng biển. Cọc bê-tông Sơn Trường hiện nay là một thương hiệu sản phẩm uy tín có mặt hầu hết trên các dự án cầu cảng lớn khắp trong Nam, ngoài Bắc.

Sau những thành công trên lĩnh vực xây dựng đường thủy, ông Thắng muốn trở về với nghề “gia bản” của ông là trồng rau. Vào năm 2008 Công ty Sơn Trường đã đứng ra lập dự án nhằm tích tụ ruộng canh tác với quy mô lớn 1.000ha tại ba huyện ngoại thành Hải Phòng để trồng rau sạch phục vụ nhân dân thành phố.

Nhưng những quy định về hạn điền lúc bấy giờ còn khá gò bó, cộng với sự không đồng thuận của bà con nông dân nên dự án của Sơn Trường đã nhanh chóng thất bại. Sau này ông Thắng chuyển những diện tích đã thu gom được sang nuôi trồng thủy sản thì đã mang lại hiệu quả kinh tế khá tốt.

Thất bại của ông Thắng là thất bại của một người đi trước 10 năm. Đến nay thì hàng loạt các doanh nghiệp tên tuổi đang bắt tay đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp. Ông Thắng tâm sự, nếu không có các doanh nghiệp lớn đầu tư vào thì nông nghiệp nước ta không thể có sự phát triển đột biến. Ông vẫn nuôi hy vọng lúc nào đó vẫn sẽ quay lại với mơ ước về nghề nông của mình.

Vào năm 2012 ông Thắng “rau” lại gây sốc dư luận ngành hàng hải với đề xuất thay thế dự án cảng trung chuyển Lạch Huyện, Hải Phòng bằng một dự án cảng nước sâu xa bờ để cắt giảm chi phí xây dựng luồng tàu và đê chắn cát sa bồi. Theo phương án xây dựng cảng xa bờ 20 km của Cty Sơn Trường, lượng bùn cát phải nạo vét hầu như không đáng kể. Cảng cũng sẽ có độ sâu lớn hơn cảng gần bờ. Qua đó, những tàu có trọng tải lớn hơn sẽ thuận lợi trong việc ra vào cảng.

Doanh nhân Tạ Quyết Thắng

Ông Tạ Quyết Thắng cho biết, kinh phí của dự án cảng nước sâu Lạch Huyện xa bờ chỉ khoảng 18.000 tỉ đồng (so với kinh phí xây dựng cảng nước sâu gần bờ là 30.000 tỉ đồng) hoàn toàn huy động từ nguồn vốn trong nước, dưới hình thức xã hội hóa. “Một dự án lớn không cần sử dụng vốn ODA sẽ hạn chế đáng kể những khoản nợ nước ngoài cho các thế hệ sau”.

Tuy được nhiều chuyên gia đồng tình ủng hộ nhưng nhiều người vẫn coi đề xuất của ông Tạ Quyết Thắng là “hoang tưởng”. Chính ông Thắng chia sẻ như vậy. Và đề xuất đó đã không được chấp nhận. Nhưng ông thì vẫn tin là mình không hề hoang tưởng.

Từ cây cầu Tam Bạc rồi đây, như Bí thư Thành ủy Lê Văn Thành đã nói, thành phố sẽ quy hoạch lại hai bên bờ con sông danh tiếng thơ mộng này để làm phố đi bộ, góp phần chỉnh trang đô thị và phát triển du lịch. Cũng từ mô hình này, Hải Phòng sẽ xã hội hóa, kêu gọi nhiều doanh nghiệp đầu tư vào hạ tầng giao thông đô thị. (Mà kết quả là, ngay sau Sơn Trường thì mới đây Vingroup đã nhận cải tạo nâng cấp cầu Thượng Lý).

Tôi nhớ có lần nhà báo Hà Linh Quân nói, doanh nhân nhiều người âm thầm làm việc tốt. Họ không muốn nói ra cũng chỉ vì sợ người ta lại bảo “động cơ gì”. Có những doanh nhân góp cả trăm triệu đồng cho quỹ Tấm lòng vàng báo Lao động chỉ với mỗi nguyện vọng duy nhất: Phải giữ kín!

Tôi thầm nghĩ, biết đâu ông Tạ Quyết Thắng chính là một trong số những người như vậy…

Tấm lòng của một doanh nhân Việt hôm nay tỏa sáng khi ông đã bỏ gần tám chục tỉ để xây cầu làm từ thiện. Khi ông Tạ Quyết Thắng khởi sự làm việc đó, nhiều câu hỏi nghi ngờ đã được đặt ra: Động cơ nào? Để làm gì?... Hôm cây cầu đã xây dựng xong, đi vào sử dụng, tôi hỏi ông: “Có đặt tên cầu Sơn Trường không anh?”. Ông trầm ngâm nói với tôi: “Để làm gì hả em?”...

Doanh nghiệp sinh ra ắt để kiếm tiền. Nhưng kiếm được nhiều tiền rồi thì để làm gì? Tôi nghĩ, doanh nhân Tạ Quyết Thắng đã trả lời câu hỏi đó một cách sâu sắc nhất bằng những việc làm của ông.

Vũ Đức Tâm


Scroll To Top